“Open Compute Project” ismi nereden geliyordereniz işni o kısmı biraz daha ilginç. Facebook kullandığı yapıyı açık kaynak bir yazılım misali tüm dünya ile paylaşıyor. Bugün yayına açılan sitelerinde proje ile ilgili detayları bulabilir ve örnek sunuculara bakabilirsiniz. Sitede mekanik dizaynlardan tutun da sunucu kabinlerine kadar bir çok verimerkezi elemanının detaylarını ve özelliklerini görebilirsiniz.

Aslında bu konunun bugün gündeme gelmesi çok ilginç oldu çünkü bugün Erdem Şen ile bir muhabbetimizde veri merkezlerinin altyapıda kullandığı donanım ve diğer her türlü şeyi açık açık beyan etmesinin risklerinden bahsettik (özellikle Türkiye’de). Tam da bu konunun üzerine böyle bir atılım görmek oldukça beni şok etti. Ancak yine de kişisel görüşüm böyle bir projenin sektörde çok firma tarafından takip edileceği doğrultusunda olacaktır. Baktığımız zaman enerji tüketimi ve verim konusu büyük veri merkezleri için çok sıkıntılı bir konu. Örneğin bugün Open Compute Project ile ilgili yapılan canlı oturumda Rackspace yıllık 8-10 milyon dolarını enerji kaynağına harcadıklarını belirtti. Bu gibi yüksek miktardaki rakamlar bir şirketin net karını etkileyecek düzeylerde bundan dolayı böyle bir projenin dikkat çekmeme gibi bir lüksü olamaz. Aslında büyük veri merkezleri -özellikle cloud tabanlı olanlar- kendileri için çok yüksek miktarda sunucu aldıklarından dolayı donanım sağlayan firmalara bazı özel isteklerini talep ederek donanım aldıklarını zaten biliyoruz ancak burada altını çizdiğimiz nokta sadece verim ve ekonomi ikilisini kullanarak çıtayı yükseltmek isteyen bir proje. Umarım geleceği daha parlak olur.

Modellerden C2100 esasen ‘node’ görevi görmesi için tasarlanmış. Bunun aksine C6100 ise hem işlem sunucusu hem de ‘node’ olarak kullanılmak için uygun. Saçma ve astronomik lisans ücretlerinden (kimi kastettiğimi anladınız) bıktıysanız ve Cloud konusunda da acilen hareket etmeniz gerekiyorsa bu iki model sizin için uygun olabilir.

Canonical aynı zamanda yıllık 1.175 dolardan başlayan fiyatlar ile sunucunuz için destek de sunuyor. Daha fazla detay için: Cloud on Dell Servers

Ürünlere göz atın: C2100 C6100

C2100 İncelemesi

C6100 İncelemesi

Microsoft an itibariyle Azure platformunu yakından tanıtmak için 750 saatlik kullanım hakkını bedava olarak sunuyor. “Introductory Special” adı altında başlatılan bu kampanya ile Azure platformunu üzerinde testlere başlayıp Cloud deneyimini gerçek anlamda deneyim edebilirsiniz. Kampanya dahilinde iki opsiyon var; 750 saatlik Extra Small Computing Instance (1GHz işlemci gücü, 768MB Ram) kullanımı veya 25 saatlik Small Computing Instance (1.6GHz işlemci gücü 1.75GB Ram) kullanımı. Normalde Extra Extra Small paketinin ücreti 0.05$ Small paketi ise 0.12$. Bana göre ücretlendirme gayet yerinde. Ayrıca buna ek olarak bu kampanya kapsamında 500Mb dosya depolama alanı ve 90 günlük 1Gb Web Edition SQL Azure kullanımı elde edecek.

Microsoft’un bu kampanyası Haziran ayına kadar sürecek. Kampanyaya kayıt olun: Free Windows Azure Platform Trial

Verizon bu satın alma ile “Everything-as-a-service” modeli ile Cloud altyapısında farklı modeller ile hizmet verip Cloud alanındaki stratejisini geliştirmeyi hedefliyor. Türkiye verimerkezi hakkında daha önceden bir röportaj yapmışım buradan okuyabilirsiniz.

Terremark cloud piyasasında VMware altyapısı ile çok büyük başarı elde etmiş bir firma. Amazon ve Rackspace’in Xen altyapısını kullanmasının aksine Terremak VMware ile daha çok kurumsal bir yol çizdi kendine ve bunun sonucu olarak global pek çok marka ve hatta Amerikan hükümetinin bile cloud servis sağlayıcısı olarak ün saldı. Bu satın alma ile zaten VMware altyapısını kullanan Verizon kendine çok sağlam bir müşteri kitlesi ve “public cloud” alanında büyük bir deneyim katmış olacak. Verizon’un telekom alanındaki deneyimi ile bu cloud servislerini birleştirerek kurumsal alanda daha büyük projelere ve hedeflere imza atacağına eminim. Özellikle Amerika gibi büyük ülkeler için cloud servisleri büyük bir nimet olarak gözüküyor ve kendi verimerkezlerinden cloud servis sağlayıcılara taşınıyorlar. Böyle bir ortamda akıllı hareket ederse Verizon pastadaki dilimini büyütecektir.

25.01.2011 Tarihinde yayınlanan basın bültenini aşağıda paylaşıyorum.

Türkiye’nin yedi büyük internet servis sağlayıcısı (ISS) Borusan Telekom, Doğan Telekom, Global İletişim, Grid Telekom, Koç.net, Superonline ve TurkNet bir araya gelerek, Türkiye Network Altyapı Platformu’nu (TNAP) kurdu.

Omurga kapasitesi 200 GB olan 100 km’lik bu fiber optik altyapı sayesinde işletmeciler, birbirlerinin ağlarında barındırdıkları web siteleri ile hizmetlere doğrudan ve hızlı erişim sağlayabilecekler.

Türkiye’nin yedi büyük internet servis sağlayıcısı (ISS); Borusan Telekom, Doğan Telekom, Global İletişim, Grid Telekom, Koç.net, Superonline ve TurkNet yurtiçi internet trafik yükünün paylaşımına çözüm bulmak üzere bir araya gelerek, Türkiye Network Altyapı Platformu’nu (TNAP) kurdu. İnternet trafiğinin hızını, güvenlik ve kalitesini artıracak olan oluşum, Türkiye’deki internet içeriğinin yüzde 90’ına daha hızlı erişilebilmesini de sağlayacak.

İnternet servis sağlayıcılar için yeni bir altyapı anlamına gelen TNAP sayesinde, işletmeciler, birbirlerinin ağlarında barındırdıkları web siteleri ile hizmetlere doğrudan ve hızlı erişim sağlayabilecekler. Yedekli bir yapıya sahip olan TNAP, birden çok bağlantıyı akıllı kullanan internet omurgasında ortaya çıkması muhtemel kesinti, yavaşlık, çökme gibi durumların önüne geçilmesini de sağlayacak. Olası arıza durumları, daha kullanıcılara yansımadan ortadan kaldırılacak.

Tüm internet servis sağlayıcıların katılımına açık

Oluşumun tanıtımı için düzenlenen basın toplantısında konuşan Koç.net Genel Müdürü Mehmet Ali Akarca, TNAP’ın, Türkiye’nin daha yüksek performanslı, ekonomik ve yedekli bir internet omurgası yapısına kavuşması anlamına geldiğini belirterek, “Platform, büyük bir potansiyeli barındıran ülkemiz telekom sektöründe birbirine rakip olan işletmecilerin, daha iyi hizmet için bir araya gelmiş olmaları nedeniyle büyük önem taşıyor. TNAP ile üye işletmecilerin servis sürekliliği en yüksek düzeye çıkartılmış oldu” dedi. Akarca, “İnternet trafiğinin hız, güvenlik ve kalitesini artıracak olan oluşum, Platform’a üye işletmecilerin, ülkemizdeki internet içeriğinin yaklaşık yüzde 90’ını kendi ağlarında barındırıyor olmaları nedeniyle, bu site ve hizmetlere daha hızlı erişilebilmesini de sağlayacak” dedi.

TNAP’ın, tüm internet servis sağlayıcıların katılımına açık olduğunu belirten Akarca, “yedi işletmeci bir araya gelerek, TNAP’ı kurduk. Bundan sonra sırada, yeni üyeleri gruba katmak var. Gruba üye olanların yarısından fazlasının onayı ile yeni üyeleri aramıza katarak, Türkiye’nin internet trafiğinin hız, güvenlik ve kalitesini artırmaya devam edeceğiz” diye konuştu.

TNAP, alternatif şebekelerin ne kadar önemli olduğunu gösteriyor.

Vodafone iştiraki Borusan Telekom Pazarlama, İş Geliştirme ve Operatör İlişkilerinden Sorumlu Genel Müdür Yardımcısı Erdem Özsaruhan ise, TNAP ile Türkiye’nin alternatif bir internet şebekesine kavuştuğunu belirterek, “Borusan Telekom olarak yedi işletmeci arasındaki fiber optik altyapı sağlayan ana operatörlerden biri olmak bizim için gurur verici. Bu proje, alternatif şebekelerin ne kadar önemli olduğunu gösteriyor. Alternatif operatörler olarak kendi fiber optik altyapımızı oluşturarak, TNAP gibi ülkemize değer katan projeler üretiyoruz.” dedi.

TNAP ile daha rekabetçi maliyet fırsatı kazanılacak

D- Smart & Smile Satış ve Teknik Operasyonlar Grup Başkanı / İcra Kurulu Üyesi Fazıl Esen TNAP’ın kuruluş amacının Türkiye’deki operatörlerin kendi transmisyon altyapılarını kullanarak daha hızlı ve güvenilir bir şekilde ve daha rekabetçi bir maliyet avantajıyla içeriklerini ve servislerini müşterilerine sunmak olduğunu söyledi. Esen sözlerine şöyle devam etti: “Oluşturulan altyapı donanım ve fiber bağlantıları açısından yedekli olup gelecekte de ihtiyaç duyulacak çok daha yüksek hızları karşılayacak şekilde tasarlanmıştır. Bu platformla daha rekabetçi maliyet fırsatı kazanılacağından yurtdışına çıkan ülkemize ait içeriğin, tekrar yurt içine çekilmesiyle en yaygın altyapı operatörü olan Türk Telekom’un yurtdışı internet bağlantı giderlerinin de gereksiz şekilde artması önlenecektir. Böylece internet içeriği yurt içinde kalacağından platforma üye internet servis sağlayıcılarının aboneleri bu içeriklere daha hızlı, daha kaliteli ve kesintisiz olarak ulaşabilecekler. Bu nedenden dolayı başlangıçta yedi operatörle kurulmuş olan TNAP’a, diğer internet servis sağlayıcılarının ve mobil operatörlerin de katılımı servis seviyesini artıracaktır. Yeni katılımcılarla büyümek için, üyeler olarak gerekli tüm desteği sağlayacağız.”

Hem hızlı erişim imkanı hem de maliyet avantajı

Global İletişim Genel Müdürü Murat Küçüközdemir ise TNAP ile ilgili şu değerlendirmeyi yaptı: “2010 yılında TNAP platformu 7 şirketin girişimi ile gerçekleşmiştir, TNAP sayesinde şirketler birbirleri arasındaki trafiği direkt olarak kendi fiber bağlantıları ile çok hızlı ve kapasite limiti olmadan aralarında paylaşabilmektedirler. Bu oluşum içinde yer alan şirketler hem müşterilerinin kendi barındırdıkları içeriklerine daha hızlı erişim imkanı hem de maliyet avantajı sağlamaktadır.”

TNAP’in altyapısının kuruluş aşamasından günümüze mevcut operatörler arasında geldiği aşamayı heyecan verici bulduğunu söyleyen Küçüközdemir. “Bu altyapı, internet trafiğinin önemli bir bölümünü taşımaya devam ettikçe gelişecek ve katma değeri daha da ön plana çıkacaktır. Bu çerçevede mümkün olduğunca fazla içeriği ve operatörü TNAP’e dahil olması için ortak çalışmalarımızı sürdüreceğiz” dedi.

TNAP Türkiye telekom sektöründe çok büyük bir adım

Grid Telekom Kurucu Ortak ve Genel Müdürü Hakan Akan ise TNAP oluşumunu şu sözleri ile değerlendirdi: “İnternet konusunda geri kalmışlığımız deyince aklımıza peering (internet trafik değişim) konusu geliyor. Dünyadaki örneklere baktığımız zaman Türkiye’nin peering yapısını kuramayan birkaç üçüncü dünya ülkesinin yanında yer aldığını görüyoruz. Bugün ve en sonunda TNAP yapısını kuran bu yedi operatörden biri olmak bizim için gurur verici ve Türkiye telekom sektöründe çok büyük bir adım. Bundan böyle, yedi operatör arasındaki trafik akışı çok daha hızlı ve hatta serbestleşen telekom sektörü çok daha serbest.”

Uluslararası arenada Türkiye’ye güç katacak bir projeye imza attık

TNAP oluşumunu değerlendiren Superonline Genel Müdürü Murat Erkan, bu oluşumun internet kullanıcıları için hız, yüksek kalite ve uygun maliyet anlamına geldiğini söyleyerek, “TNAP’ı yedi İnternet Servis Sağlayıcı bir araya gelerek kurduk. Böylece hem sektörde çok önemli bir işbirliği gerçekleştirdik hem de uluslararası arenada Türkiye’ye güç katacak bir projeye imza attık. Bu işbirliğiyle İstanbul’un internet üssü olması için yapılan uluslararası yatırımların Türkiye bacağının hayata geçirilmesine katkıda bulunuyoruz. Ayrıca datacenter maliyetlerinin çok arttığı bir dönemde bu oluşum çok önemli bir avantaj sunacak. Yeni üyelerle bu platformun genişleyip güçlenmesini çok önemsiyoruz. Oluşuma girmek için şimdiden talepler alıyoruz.” dedi.

Kullanıcılar internette daha kaliteli zaman geçirecek

TurkNet Murahhas Üyesi ve Genel Müdürü Cem Çelebiler: “TNAP’a üye olan internet servis sağlayıcıları arasında her türlü trafik, fiziksel ve mantıksal olarak yedeklenmiş olan bir sistem üzerinden akıyor. Bu sistem TurkNet gibi operatörlerin kendi döşedikleri fiber kabloları üzerinden çalıştığından mevcut altyapıya ilave kapasite ve yedeklilik getiriyor. Üye internet servis sağlayıcılarının kullanıcıları bu altyapı üzerinden birbirlerine daha hızlı erişim sağlayabiliyorlar. Bir sorun çıkması durumunda yedekleme sistemi devreye girdiğinden, son kullanıcının erişiminde kesinti yaşanmıyor. Bu da kullanıcıların internette daha kaliteli zaman geçirmeleri anlamına geliyor. TurkNet olarak, bu oluşumun içinde yer almaktan mutluluk duyuyoruz” açıklamasında bulundu.

TNAP neden kuruldu?
TNAP, Türkiye içerisinde oluşan internet trafiğinin hız, güvenlik ve kalitesini artırmak amacıyla kuruldu.

TNAP hangi işletmeler tarafından kuruldu?
Borusan Telekom, Doğan Telekom, Global İletişim, Grid Telekom, Koç.net, Superonline ve TurkNet bir araya gelerek TNAP’i kurmuştur.

TNAP’i neden 7 Internet Servis Sağlayıcısı kurdu?
Türkiye’nin önde gelen 7 ISS’i böyle bir insiyatif başlaratak TNAP’in kurucuları oldu. TNAP, tüm Internet Servis Sağlayıcı’ların katılımına açık.

TNAP, Türk Telekom’un altyapısını kullanan ISS’lerin, Türk Telekom’a olan bağımlılıklarından kurtulmaları anlamına mı geliyor?
Söz konusu güç birliği, ISS’lerin kendi aralarında yedekli bir omurga kurmaları anlamına geliyor. Bu sayede aynı zamanda, maliyeti yüksek bant genişliğinden tasarruf ediliyor, erişim hızı, güvenliği ve kalitesi artıyor.

TNAP’e kimler katılabilir?
TNAP tüm İnternet Servis Sağlayıcıların katılımına açıktır.

Yeni üyelerin katılımı nasıl olacak?
Protokole göre tüm üyeler birbirine en az 2 noktadan bağlanmak zorundadır. Yeni üye katılımı gruba üye olanların yarısından fazlasının onayı ile sağlanıyor.

TNAP şebeke alt yapısı nasıldır?
TNAP sistemi yedekli ve yüksek kapasiteli fiber optik bağlantılardan oluşmakta. Kurucu üyelerin her biri sisteme en az 10 Gbps portlar ile bağlanacak, yeni katılımcılar ise 1 Gbps veya 10 Gbps port üzerinden en az iki noktada sisteme dâhil olacaklar. Katılımcı tarafın bağlantısı altyapı imkânlarına göre teknik kurul tarafından belirlenecek. TNAP altyapısının operasyonu ISS’lerin temsilcilerinden oluşan teknik kurul tarafından yapılacak.

TNAP’in organizasyonel yapısı nasıldır?
Çalışmalar 2 farklı kurul tarafından yürütülmektedir. İdari ve stratejik konular 7 şirketin genel müdürlerinin olduğu “İcra Kurulu”, altyapıyla ilgili teknik ve operasyonel konular ise şirketlerin teknik yöneticilerinin olduğu “Teknik Denetleme Kurulu” tarafından yürütülmektedir.

Yurtdışında TNAP’e benzer uygulamalar var mı?
Evet, birçok ülkede benzer ağlar mevcut.

Oluşumun STK ile bağlantısı var mıdır?
TNAP ISS’lerin bir araya gelerek kurduğu bir ticari işbirliği oluşumudur. STK ya da dernek işlevi görmediği gibi bu tarz kurumlarla da herhangi bir bağlantısı bulunmamaktadır.

Yine yakın zaman içerisinde Rackspace’in ABD’de bulunan Cloud altyapısında 100.000 müşteri limitinin aşıldığı haberi duyurulmuştu. Beta süreci ve devamında yaklaşık 500 müşteri altyapıyı kullanmak için kayıt olmuş. Yeni Avrupa altyapısı ile bu sayının hızlı bir şekilde artacağını düşünüyorum çünkü Avrupa’da Cloud hizmeti almak isteyenlerin ilk tercihi genelde İrlanda, Dublin’de bir verimerkezi bulunan Amazon oluyordu. Cloud altyapısında proje geliştirmek isteyenler için Amerika altyapısı ile iletişim kurmak biraz sıkıntı oluyordu. İngiltere’de kurulan bu yeni cloud altyapısı ile şimdi Amazon için ek bir alternatif piyasaya girmiş oldu.

Beta sürecindeyken ben de sistemi test etme şansım oldu ve Türkiye-İngiltere arasındaki bağlantı hızının yaklaşık 60ms olması beni sevindirdi. Cloud altyapıya geçmek isteyenler veya projesi için test yapmak isteyenler için bence gayet uygun görünüyor.

Wikimedia Vakfıdan Ryan Lane kendi sitesinde Openstack platformunu geliştirme ve test işlemleri için kendi altyapılarında uygulamaya geçireceklerinden bahsetti. Diğer tüm altyapının yanında Openstack dört sunucu üzerine kurulacak. Bu sunuculardan birisi controller olurken diğer üçü de işlem yükünü karşılayacak. Bu kurulumun yaklaşım 120 sanal makineyi taşıyabileceğinden bahsediliyor.

Openstack platformu Wikimedia Vakfına sanal makinelerini yönetimi, IP adresi dağıtımı, kullanıcı verileri ve MySql konularında yardımcı olacak.

Önümüzdeki süreçte Openstack ile hayata geçen platformlara ve projelere daha çok rastlayacağız sanırım. Bu güzel haber.

Tabloda yüzdelik kısıma bakacak olursak Terremark 2010 yılını birinci sırada kapadı. Tabi bu tırmanışta sanıyorum Amerikan hükümeti ile ortak yürüttüğü cloud projelerinin de çok faydası oldu. Göze çarpan diğer iki firma ise Terremark‘ı yakın bir oran ile takip eden Savvis ve Rackspace oldu. Rackspace bu alandaki başarısını bir sene içerisinde yapısına 38.000 sunucu eklemesiyle açıklıyor. Rackspace başarısı üzerine zaten kısa süre önce bir değerlendirme yapmıştım buradan okuyabilirsiniz. Savvis bu oranı cloud computing alanının üç kilit noktasını (SaaS, PaaS, IaaS) da tam anlamıyla hizmet olarak sunması sayesinde yakaladı.

CDN tarafına bakacak olursak 2010 Akamai için güzel bir yıldı ki basında çıkan partnerlik haberleri ile durumun böyle olacağı aşağı yukarı belliydi. Yine CDN alanındaki diğer bir dişli rakip olan Limelight ise yüzde 48lik bir artış gösterdi. Sanıyorum ilerleyen zaman içerisinde son kullanıcı CDN kullanımının önemini daha yakından kavrayacak ve bu oranlar yükselecek çünkü trend bu yönde eğilim gösteriyor.

Diğer taraftan bu işten zararlı çıkanlar da var. Colocation ve wholesale mantığı ile çalışan Equinix yıl içerisinde yüzde 25′e yakın bir düşüş yaşamış. Ancak Equinix cephesinde işler biraz karışık belki bu zararı daha yakından sonra inceleyebiliriz çünkü tasfiye ve diğer iş ortakları ile yıl içinde bazı anlaşmazlıklar yaşadı ki sanıyorum bu düşüşte tüm bunların etkisi var.

Kendi verimerkezi inşaasını sürdüren Internap ise güzel yol alıyor. Hatta sanıyorum firmayı yakın takibe almak gerekecek. Kısa süre içinde haberlerini çok duyabiliriz.

Genel anlamda baktığımızda cloud computing şirketlerin işine geldi ve karlılığı arttırdı diyebiliriz. Tek bir temennimiz var: 2011 Cloud Computing yılı olsun

Microsoft Modular Datacenter – Quincy, Washington

Bu yılın ilk çeyreğinde tam olarak kullanıma girecek olan verimerkezinde elektrik, mekanik ve sunucu kaynağı modüler bir yapıda kullanılıyor. Bu yapının avantajlarını esnekliği arttırması, alandan kazanım, hızlı kurulum olarak belirtebiliriz. Yine bu yapı avantajlarıyla Microsoft’un Quincy verimerkezini %60 daha az sermaye ile hızlı bir şekilde tamamlamasını sağladı.

Microsoft Dublin Datacenter

Dublin verimerkezi Microsoft’un A.B.D. dışındaki ilk mega-center diye tabir ettiği verimerkezi. Toplamda 303.000 metrekare alana inşaa edilmiş verimerkezinin kapasitesi sürekli büyüyor. Verimerkezinin bir diğer özelliği ise bünyesinde soğutucu sistemlerinin olmaması. İrlandanın iklim şartlarına ayak uyduracak şekilde tasarlanan verimerkezi sayesinde sunucular mevcut hava sıcaklığı sayesinde soğutulmuş oluyor. Bu sayede elektrik ve su tüketimi de minimum seviyeye indirgeniyor. Microsoft’un bu yapı sayesinde %50 elektrik tasarrufu yaptığı kaydedilmiş.

Microsoft Chicago Datacenter – Dünyanın En büyük Konteyner Verimerkezi

Dünyanın en büyük kapasiteli konteyner yapıdaki verimerkezi 700.000 metrekare alana kurulu. Verimerkezinde Microsoft’a bağlı bulununan yaklaşık 200′e yakın web sitesi ve servis barındırılıyor. Bunlardan en çok kullanlanlarını XBox Live ve MS Azure Platformu diyebiliriz. Verimerkezinin dizaynı sayesinde karbon salınım değerlerinde ciddi düşüşler sağlanıyor. Aynı zamanda bu verimerkezi “Green Enterprise IT” ödülüne layık görülmüş yani çevreci bir verimerkezi diyebiliriz.

İlerleyen süreçte Microsoft’un vermerkezleri alanındaki başarılarını ve gelecek planlarını yazmaya devam edeceğim.

Alt konteynerde sunucular bulunuyor. Üste eklenen kısım ise havalandırma paneli.

Konteyner modüllerinin güç dağıtımını bu büyük güç kaynağı sağlıyor. Bu güç kaynağının özelliği yapıya gerektiği kadar güç aktarması yani fazlalık ve dayanıklılık sınırları yapıya özel olarak konfigure edilebiliyor.

Konteynerlerin bulunacağı alan.

Soldaki kısımda güç kaynağının yapıya entegre edilmiş halini görebilirsiniz.

Tamamiyle bitirilmiş yapı bu şekilde kullanıma hazır hale geliyor.

Yapı ile ilgili Microsoft’un hazırladığı video’yu da inceleyebilirsiniz.